Modern tarımda, “ne kadar” sulama yapıldığı kadar, “ne ile” sulama yapıldığı da kritik bir öneme sahiptir. Bitki beslemenin temel taşı olan fertigasyon (sulama ile gübreleme), doğru yönetilmediğinde kaynak israfına, bitki stresine ve toprak yapısının bozulmasına yol açabilir. Geleneksel gübreleme yöntemleri genellikle tahmine ve gözleme dayanırken, profesyonel tarım ve seracılıkta başarı, ölçülebilir verilere dayanır. Bu verilerin en önemlisi ise EC (Elektriksel İletkenlik) değeridir.
Peki, EC değeri nedir ve bitki besin çözeltisi dozajlaması bu değere göre nasıl optimize edilir? Bu yazıda, hassas gübrelemenin temelini oluşturan EC yönetimi tekniklerini ve esular’ın bu süreçteki rolünü detaylıca inceleyeceğiz.
EC (Elektriksel İletkenlik) Nedir ve Neden Önemlidir?
EC, yani Elektriksel İletkenlik, bir sıvının elektrik akımını iletme kapasitesini ölçer. Tarım özelinde ise EC, sulama suyunda veya toprak çözeltisinde çözünmüş olan toplam tuz miktarının, yani bitki besin elementlerinin (gübrelerin) konsantrasyonunun bir göstergesidir.
EC değeri, bitki sağlığı üzerinde doğrudan etkilidir:
- Düşük EC Değeri: Suyun veya toprağın yeterli besin elementi içermediğini gösterir. Bu durum, bitkilerde beslenme eksikliğine, yavaş büyümeye, yapraklarda sararmaya ve sonuç olarak düşük verime yol açar.
- Yüksek EC Değeri: Besin konsantrasyonunun aşırı yüksek olduğunu, yani “fazla gübreleme” yapıldığını gösterir. Yüksek EC, bitki köklerinde toksisite (besin yanması) ve tuzluluk stresi yaratır. Bitki, topraktan su almakta zorlanır (ozmotik stres) ve bu durum, su stresi yaşamasına neden olarak büyümesini durdurabilir.
Sonuç olarak, her bitkinin farklı gelişim evresinde (fide, vejetatif, çiçeklenme, meyve) ihtiyaç duyduğu ideal bir EC aralığı vardır. Bu aralığın dışına çıkmak, doğrudan verim kaybı anlamına gelir.
Bununla birlikte, EC tek başına yeterli değildir. pH değeri de en az EC kadar önemlidir. EC çözeltideki toplam besin miktarını gösterirken, pH bu besinlerin bitki tarafından “alınabilir” formda olup olmadığını belirler. İdeal EC seviyesine sahip olsanız bile, yanlış pH aralığı (örneğin çok yüksek veya çok düşük) bitkinin bu besinleri almasını engelleyebilir. Bu nedenle hassas fertigasyon, EC ve pH’ın birlikte yönetilmesini gerektirir.
EC Değerine Göre Besin Dozajlama Nasıl Yapılır?
Hassas besin dozajlaması, “tahmin etmeyi” bırakıp “ölçmeye” başlamakla mümkündür. Bu süreç üç temel adımdan oluşur: İzleme, Karar Verme ve Uygulama.
1. Aşama: Sürekli İzleme (Sensör Teknolojisi)
Besin çözeltisini yönetebilmek için öncelikle mevcut durumunu bilmeniz gerekir. Bu noktada, profesyonel EC sensörleri devreye girer. Esular ekosisteminde bu izleme iki farklı seviyede yapılır:
a) Suyun İzlenmesi (Hidroponik ve Sera Sistemleri için)
Özellikle topraksız tarım ve seralarda, sulama tankından bitkiye giden suyun EC ve pH değeri anlık olarak ölçülmelidir. Esular Kablosuz Pilli pH-EC-Sıcaklık Sensörü, tam olarak bu iş için tasarlanmıştır. Sulama hattına veya besin tankına entegre edilen bu sensör, suyun içindeki besin konsantrasyonunu (EC) ve asitlik seviyesini (pH) sürekli ölçerek verileri kablosuz olarak merkezi sisteme iletir.

b) Toprağın/Substratın İzlenmesi (Açık Arazi ve Saksılı Üretim için)
Sulama suyu ile verdiğiniz besinin kök bölgesinde ne durumda olduğunu bilmek, en az verdiğiniz suyun içeriği kadar önemlidir. Toprakta biriken tuzlar veya besinlerin hızla yıkanması, EC değerinin sürekli değişmesine neden olur. Esular 4 Kademeli Toprak Nem-EC-Sıcaklık Sensörü, farklı derinliklerde (örn. 30-60-90-120 cm) hem nemi hem de EC değerini ölçer. Bu sayede, bitkinin kök bölgesindeki gerçek tuzluluk ve besin durumunu görebilirsiniz.

2. Aşama: Otomatik Dozajlama (Akıllı Fertigasyon Sistemi)
Verileri topladıktan sonra, bu verilere göre anlık müdahale edebilen bir sisteme ihtiyaç duyulur. İşte bu noktada Esular Smart Agro Otomatik Sıvı Gübreleme Sistemi devreye girer.
Bu sistem, hassas dozajlamanın beynidir. Nasıl çalışır:
- Hedef Belirleme: Kullanıcı, mobil uygulama üzerinden o günkü sulama için hedef EC ve pH değerini (örneğin; 2.2 mS/cm EC ve 6.0 pH) sisteme girer.
- Ölçüm: Sistem, ana sulama hattındaki ham suyun EC ve pH değerlerini kendi entegre sensörleriyle ölçer.
- Oransal Kontrol: Smart Agro, 4 farklı gübre tankını (Genellikle A besini, B besini, Asit/Baz) oransal olarak kontrol eder.
- Dozajlama: Hedef EC ve pH değerine ulaşmak için hangi tanktan ne kadar sıvı çekmesi gerektiğini hesaplar ve venturi veya dozaj pompaları aracılığıyla besinleri ana hatta enjekte eder.
- Sürekli Döngü: Sistem, bu ölçüm ve dozajlama işlemini saniyeler içinde sürekli tekrarlayarak, bitkiye giden suyun tam olarak ayarlanan EC/pH değerinde olmasını garanti eder.
Bu yöntem, manuel karıştırma veya zaman ayarlı basit gübreleme sistemlerinin çok ötesinde bir hassasiyet sunar. Sonuç olarak, bitki her zaman ideal besin çözeltisini alır.

Esular Çözümleri ile EC Yönetimi Stratejileri
Esular ekosistemi, farklı ihtiyaçlara yönelik modüler çözümler sunar. İster sadece izlemek, ister tam otomatize etmek isteyin, size uygun bir çözüm mevcuttur.
Seçenek 1: Tam Otomatik Akıllı Gübreleme (Smart Agro Serisi)
Profesyonel seralar, topraksız tarım tesisleri ve yüksek verim hedefleyen endüstriyel tarım işletmeleri için tasarlanmıştır. Bu sistem, EC ve pH’ı sadece ölçmekle kalmaz, aynı zamanda aktif olarak yönetir ve ayarlar.
- Kimler için: Hassas fertigasyon yönetimi isteyen profesyonel üreticiler.
- Ne yapar: EC/pH ölçer, 4 farklı gübre tankını oransal yönetir, besin çözeltisini otomatik hazırlar.
- Fayda: %25’e varan gübre tasarrufu, işçilik maliyetinde azalma ve verim artışı.
Seçenek 2: Sadece Su EC/pH İzleme (Smart pH-EC Sensörü)
Özellikle hidroponik sistemlerde veya ana su kaynağının kalitesini sürekli takip etmek isteyenler için idealdir. Bu sensör, dozajlama yapmaz, ancak size ne zaman ve nasıl müdahale etmeniz gerektiği konusunda kritik veriler sağlar.
- Kimler için: Hidroponik sistemler, su deposu/havuz kalitesini izlemek isteyenler.
- Ne yapar: Sadece suyun EC/pH değerini ölçer ve kablosuz iletir.
- Fayda: Su kalitesinden anlık haberdar olma, manuel dozajlama için doğru veri sağlama.
Seçenek 3: Toprakta EC İzleme (Toprak Nem-EC Sensörü)
Açık arazi tarımında veya saksılı üretimde kök bölgesindeki tuzluluğu ve besin birikimini izlemek için kullanılır. Bu sensör, sulamanın topraktaki etkisini gösterir.
- Kimler için: Açık arazi, narenciye, ceviz, zeytin bahçeleri ve saksılı üretim yapanlar.
- Ne yapar: Toprağın farklı kademelerinde nem ve EC (tuzluluk) değerlerini ölçer.
- Fayda: Toprakta tuz birikimini önleme, “yıkama” ihtiyacını tespit etme, gübrelemenin etkinliğini ölçme.
Sonuç: Veriye Dayalı Besleme ile Maksimum Verim
EC değerine göre hassas besin dozajlaması, modern tarımın temel direklerinden biridir. Bitkiye tam olarak ihtiyaç duyduğu besini, doğru zamanda ve doğru konsantrasyonda vermek, artık bir tahmin işi değil, ölçülebilir bir bilimdir. Geleneksel yöntemlerle yapılan aşırı gübreleme hem toprağa zarar verir hem de ciddi bir maliyet kalemidir.
esular’ın akıllı fertigasyon ve sensör çözümleri sayesinde:
- %25’e varan gübre tasarrufu sağlarsınız (Smart Agro verisi).
- Bitki stresini önleyerek verim ve kalite artışı elde edersiniz.
- EC ve pH’ı anlık takip ederek hastalık ve besin eksikliği riskini minimize edersiniz.
- Tüm süreci uzaktan izleyip yöneterek işçilik maliyetlerinden tasarruf edersiniz.
Hassas tarım yolculuğunuza başlamak ve EC yönetimi hakkında daha fazla bilgi almak için uzman ekibimizle iletişime geçin veya online mağazamızı ziyaret ederek çözümlerimizi inceleyin.
⚠️ Fiyatlar değişebilir. Bu içerikte belirtilen ürünlerin fiyatları, yayınlanma tarihinden önceki liste fiyatlarıdır. Güncel kampanyalar ve fiyatlar için store.esular.com adresini ziyaret ediniz.