Damla Suvarma Sistemi
Damla Suvarma Sistemi, günümüzdə su tətbiqi səmərəliliyi ən yüksək suvarma metodu kimi qəbul edilir. Fərqli suvarma metodlarının su tətbiqi səmərəliliklərini müqayisə etdikdə, damla suvarma metodunun ən səmərəli olduğu görülür.
Su Tətbiqi Səmərəlilikləri:
- Salma Suvarma %50
- Şırım Suvarma %70
- Yağışyağdırma Suvarma %80
- Damla Suvarma %90- %95
Digər bir ifadə ilə, bir bitkinin bir suvarmada 100 vahid suya ehtiyacı varsa, bu suyu bitkinin ala bilməsi üçün salma suvarma metodu ilə tarlaya 200 vahid su vermək gərəkə bilər. Ancaq damla suvarma metodu ilə tarlaya verilməsi gərəkən su miqdarı sadəcə 110 vahid olacaqdır. Damla suvarma, su qənaəti təmin edərək yüksək səmərəlilik əldə etməyi mümkün edir.
Damla Suvarma Nədir?
Damla Suvarma kənd təsərrüfatı sahələrinin və Peyzaj sahələrinin suvarılması, günümüzdə bu sahədəki xərc faktoruna da ən çox təsir edən fəaliyyətlərin başında gəlir. Suvarma aparılacaq sahənin böyüklüyünə və sahədə su ehtiyacı duyan bitkilərin xüsusiyyətinə bağlı olaraq çox fərqli suvarma metodu istifadə edilə bilər. Damla suvarma, ən az suyun sərf edildiyi, buna qarşılıq ən yüksək məhsuldarlığın əldə edildiyi suvarma metodudur. Kənd təsərrüfatı məqsədilə inkişaf etdirilmiş olan bu suvarma metodu, artıq demək olar ki, hər sahədə effektiv şəkildə istifadə edilməkdədir. Şəhərlərimizdə ağaclandırılması aparılmış çox geniş sahələrdə əllə suvarma aparılması zəhmətli və xərcli olduğundan, damla suvarma metodu istifadə edilir. Kənd təsərrüfatı sahələrində isə demək olar ki, bir kənd təsərrüfatı standartıdır. Sprey suvarma sistemləri ilə birlikdə yaygın şəkildə istifadə edilməkdədir.
Damla suvarma sistemlərində avtomatik suvarma həllərini istifadə etmək çox asandır. Uzaqdan, simsiz suvarma sistemləri ilə daha səmərəli suvarma həyata keçirməyiniz mümkündür. esular olaraq damla suvarma sistemlərinizi uzaqdan idarə edilə bilən hala gətiririk. Simsiz batareyalı vana idarəetmə sistemimiz ilə damla suvarma sahələrinizdə əlavə enerji olmadan avtomatik suvarma aparmanızı təmin edirik.
Damla Suvarma Sistemi Sxemi
Damla suvarma sistemi sxemi hazırlayarkən əvvəlcə layihənin hazırlıq mərhələsinə diqqət yetirilməlidir. Layihə hazırlıq mərhələsindəykən bilinməsi gərəkən bəzi vacib məlumatlar lazımdır, bunlar; Sistemin qurulacağı ərazinin yerinin, mövqeyinin və meyillilik vəziyyətinin müəyyən edilməsi, su mənbəyinin yeri və növünün təyin olunması, torpağın fiziki quruluşunun müəyyən edilə bilməsi, bitki növü, cərgə arası və cərgə üzəri məsafənin təyin edilməsidir. Digər diqqət edilməli olan vacib ünsürlər layihə dizaynı və montaj mərhələsidir.
Torpaqaltı Damla Suvarma Sistemi Sxemi
Torpaqaltı damla suvarma sistemi sxemi hazırlayarkən, layihənin hazırlıq mərhələsinə diqqət yetirmək vacibdir. Bu mərhələdə bilinməsi gərəkən bəzi vacib məlumatlar vardır. İlk olaraq, sistem qurulacaq ərazinin yerinin, mövqeyinin və meyillilik vəziyyətinin müəyyən edilməsi lazımdır. Bundan əlavə, su mənbəyi yerinin və növünün təyin olunması, torpağın fiziki quruluşunun başa düşülməsi, yetişdiriləcək bitki növü, cərgə arası və cərgə üzəri məsafələrin müəyyən edilməsi bu mərhələdə nəzərə alınmalıdır.
Layihəni hazırlayarkən, sistemin dizaynı və montaj mərhələlərinə də diqqət yetirilməlidir. Dizayn mərhələsində, damla suvarma xəttinin düzülüşü, boru diametrləri, filtr sistemləri, su təzyiq tənzimləyiciləri və vanalar kimi komponentlər müəyyən edilməlidir. Montaj mərhələsində isə sistemin fiziki quraşdırılması həyata keçirilir.
Bütün bu ünsürlərin doğru bir şəkildə qiymətləndirilməsi, torpaqaltı damla suvarma sisteminin səmərəli və effektiv bir şəkildə işləməsini təmin etmək üçün vacibdir.
Damla Suvarma Sistemi Filtrasiya Sxemi
Damla suvarma sistemi filtrasiya sxemi, suvarma suyunun içindəki hissəciklərin və çirkləndiricilərin təmizlənməsini təmin etmək məqsədilə dizayn edilir. Bu sxem, sistemin düzgün işləməsi və damla suvarma xətlərinin qorunması üçün filtrləmə prosesini əhatə edir.
Damla Suvarma Sisteminin Elementləri
- Su mənbəyi
- Nasos qurğusu
- İdarəetmə qurğusu
- Qum ayırıcı (hidrosiklon)
- Qum filtri (gravel filtr)
- Gübrə çəni
- Filtr (disk/ələk)
- Əsas boru xətti
- Köməkçi əsas boru xətti
- Paylayıcı boru xətti (manifold)
- Damla suvarma boruları (lateral)
- Damcıladıcılar
Damla Suvarma Borularının Növləri
Damla suvarma metodunda, lateral olaraq istifadə edilən damla suvarma boruları, istehsal metodu və damcıladıcı funksiyasına görə aşağıdakı kimi təsnif edilə bilər.
- Damla suvarma boruları
- İstehsal metoduna görə
- Damcıladıcı funksiyasına görə
- Boru daxilinə yerləşdirilmiş damcıladıcılı borular (in-line)
- Standart damcıladıcılı borular
- Yumru damcıladıcılı borular
- Təzyiq tənzimlənən damcıladıcılı borular
- Yastı damcıladıcı borular
- Tənzimlənən debili damcıladıcılı borular
- Boru üzərinə taxılan damcıladıcılı borular (on-line)
İstehsal Metoduna Görə
Boru daxilinə yerləşdirilmiş damcıladıcılı borularda, damcıladıcılar boru daxilinə istehsal zamanı müəyyən aralıqlarla yerləşdirilir və borular istifadəyə verilir. Bu damcıladıcılar yumru və ya yastı damcıladıcı şəklində ola bilər.
Damcıladıcı Funksiyasına Görə
Standart damcıladıcılar, 1.0 atm işləmə təzyiqində sabit bir debi verəcək şəkildə istehsal edilirlər. Məsələn, 1.0 atm işləmə təzyiqində 2.0 L/saat və ya 3.8 L/saat kimi debisi olan damcıladıcılar. Bu damcıladıcılarda işləmə təzyiqi artdığı zaman debi də artır.
Təzyiq tənzimlənən damcıladıcılar isə dəyişən təzyiqdə sabit debi verirlər. Bu tip damcıladıcılarda, lateral boyunca 1.0 atm-dən 3.5 atm-ə qədər dəyişən tətbiq təzyiqlərində sabit bir debi (məsələn, 2.0 L/saat və ya 1.6 L/saat və s.) əldə edilir.
Damla Suvarma Filtr Seçimi
Suvarma sistemlərində istifadə edilən sprinklerlərin və damcıladıcıların tıxanması, ortaya çıxan ən böyük problemlərdən biridir. Suvarma sistemlərində suyun, tıxanmaya səbəb olan kənar maddələrdən təmizlənməsi prosesinə filtrasiya deyilir. Filtrasiya suvarma sistemində istifadə edilən damcıladıcı, sprinkler, vana və s. avadanlıqlara sedimentlərin daxil olmasının qarşısını almaq üçün ən yaxşı qorunma metodudur. Çünki tıxanan bir damcıladıcını tapmaq, onu təmizləmək və ya dəyişdirmək çox bahalı və zəhmətli bir işdir. Buna görə də filtrasiya, bir suvarma sisteminin ən vacib idarəetmə vahidini təşkil edir. İstənilən keyfiyyətdə filtrlənmiş su əldə etmək üçün; su mənbəyinə və istifadə yerinə görə ən uyğun filtr avadanlıqlarının seçilməsi lazımdır. Filtr Seçimi Edərkən;
- Maksimum və minimum su təzyiqi
- Su mənbəyi növü (yeraltı-yerüstü)
- Gələcəkdəki ehtiyaclar və modifikasiyalar
- Lazımi su axını (tutum)
- Lazımi su keyfiyyəti
- Lazımi filtrasiya (məsamə böyüklüyü və ya mikron)
- İlkin filtrləmə tələbi
Kimi parametrlər nəzərə alınmalıdır.
Damla Suvarma Sistemi Filtr Seçim Cədvəli
Çirklənmə Növü və Su Mənbəyi | İstifadə Olunacaq Filtr Növü |
Quyu Qumu | Hidrosiklon Avtomatik Disk Filtr Avtomatik Ələk Filtr |
Çay, Rezervuar Alq, Yosun Üzvi Maddə | Hidrosiklon Gravel Filtr Avtomatik Ələk Filtr Avtomatik Disk Filtr |
Göl, Çay, Kanal Asılı Bərk Maddə Silt | Gravel Filtr Avtomatik Disk Filtr |
Quyu, Göl, Çay Mil | Hidrosiklon Gravel Filtr Avtomatik Disk Filtr |
Təmizlənmiş Tullantı Suyu | Gravel Filtr Avtomatik Ələk Filtr |
İlkin Filtrləmə | Sorma Filtri |
Damla suvarma sistemlərinin üstünlükləri
- Damla suvarma sistemləri; suyun ən az səviyyədə sərf edildiyi metodlardır. Burada ən vacib üstünlük iqtisadiyyat olaraq önə çıxır.
- Damla suvarma sistemləri, gübrə və suyun bərabər nisbətdə paylanmasını təmin etməsi səbəbindən məhsuldarlığı artırır.
- Damla suvarma sistemləri avtomatlaşdırma metodu ilə istifadə edilib, sıfıra yaxın insan faktoru ilə işləyə bilməsi mümkündür.
- Damla suvarma sistemləri ilk quraşdırma xərci, uzunmüddətli faydaları nəzərə alındıqda son dərəcə əlverişlidir. Sistem olduqca uzunömürlüdür və çox aşağı texniki xidmət xərci tələb edir.
- Bitkilərə optimum miqdarda çatması təmin edilərək, torpağın məhsuldarlığı qorunarkən, kifayət qədər suvarma aparılması təmin edilir.
- Bu sistemlər hava şəraitindən minimum dərəcədə təsirlənir, məsələn, küləkli havalarda sprey sistemlərin sahib olduğu çatışmazlıqları daşımırlar.
- Damla suvarma sistemləri, digər sistemlərdən daha az təzyiq tələb etdiyindən elektrik enerji istehlakı da daha azdır.
- Zəmin temperaturunu optimallaşdırdığı üçün torpağı yaxşılaşdırır.
- Havadakı rütubət nisbəti azalacağından bitki inkişafı dəstəklənəcəkdir.
- Damla suvarma sistemləri nahamar ərazilərdə asanlıqla istifadə edilə bilər.
- Torpaq bərkiməsi qarşısı alınır, şumlama tezliyi azaldılır. Sistemin təbiəti gərəyi torpağın havalanma nisbəti olduqca yüksəkdir.
Nəticə olaraq damla suvarma sistemləri, günümüzdə ən yaygın istifadə edilən kənd təsərrüfatı suvarma metodu olmaqla yanaşı, peyzaj sahələrində və ehtiyac duyulan digər hər sahədə effektiv şəkildə istifadə edilən suvarma metodudur. Çox geniş sahələrdə, effektiv şəkildə suvarma aparıla bilməsi üçün ən effektli həll damla suvarma sistemlərinin qurulmasıdır. Yüzlərlə metr uzunluqdakı xətlərdə, borular üzərinə inteqrə edilmiş damcıladıcılar (drip), torpağın uyğun şəkildə nəmləndirilməsini və bitkinin suvarılmasını təmin edir. Avtomatik damla suvarma sistemləri, üstünlüklə hər sahədə istifadə edilə bilməkdədir. Yenə geniş ərazilərdə insan əməyini ən aşağı səviyyədə istifadə edərək damla suvarma bu şəkildə aparıla bilər. Zaman sayğacları metodu ilə avtomatik damla suvarma aparıla biləcəyi kimi çox daha inkişaf etmiş sistemlər söz mövzusu ola bilməkdədir. Süni intellektli rəqəmsal vahidlərə sahib yeni nəsil vasitələr, suvarma ehtiyacını müəyyən edə bilməkdə və uyğun aralıqlarda suvarma apara bilməkdədir. Təbii ki, zaman sayğacları avtomatik damla suvarma sistemlərində hal-hazırda istifadə edilən metoddur. Daha irəli metodlar hələ yayğınlaşmamışdır.
Damla Suvarma Sistemləri Niyə İstifadə Olunmalı
Damla suvarma sistemləri, bitkilərin həddindən artıq suvarılmasının qarşısını alaraq su qənaəti təmin edən təsirli bir suvarma metodudur. Bu sistem, bitki ehtiyacına uyğun miqdarlarda su təmin edərək su mənbələrinin israfının qarşısını alır. Həddindən artıq suvarmanın bitki inkişafı üzərində mənfi təsirləri olduğu kimi su mənbələrinin lazımsız tükənməsinə də səbəb ola bilər. Damla suvarma, suyun doğru və nəzarətli bir şəkildə istifadə edilməsini təmin edir, beləliklə suyun səmərəli şəkildə istifadəsinə töhfə verir. Eyni zamanda, torpağın mineral zənginliyini qoruyaraq bitki sağlamlığına müsbət yöndə təsir edir. Damla suvarma sistemi, uyğun mühitlərdə istifadə edildikdə suvarma xərclərini aşağı salarkən məhsuldarlığı artıraraq davamlı kənd təsərrüfatı tətbiqlərinə töhfə verir.
Damla suvarma sistemlərinin yayğın istifadəsi, 1950-ci illərdə İsraildə su qənaəti və səmərəliliyə fokuslanan bir yanaşmanın başlaması ilə ortaya çıxdı. Bu sistem, suvarma texnologiyalarında bir inqilab yaradaraq xüsusilə İsraildə böyük bir təsir yaratdı. Damla suvarma vahidləri və bənzəri yağışyağdırma sistemləri, Hindistanda da fermerlər arasında yayğın olaraq istifadə edilməkdədir. Bu texnologiyalar, keçmiş əsr suvarma metodlarının səmərəliliyini əhəmiyyətli dərəcədə üstələyərək zəngin məhsul əldə etmələrinə imkan yaradır. Hindistandakı fermerlərin çoxu hələ də ənənəvi metodları istifadə etməklə birlikdə, damla suvarma vahidləri və bənzər sistemlər, xüsusilə kiçik torpaq sahiblərinin ehtiyaclarını qarşılamaq üzrə onlayn satış platformalarında uyğun qiymətli modellərlə təqdim edilir. İtaliyada fermerlər, damla suvarma borularını istifadə edərək tarla məhsuldarlığını %35-40 nisbətində artırmışdır. Bu yeni damla suvarma sistemləri, xüsusilə quraqlıq dövrlərdə su istehlakını əhəmiyyətli dərəcədə azaldaraq İtalyan fermerlərə vacib faydalar təmin etmişdir.
Damla Suvarma Sistemi Necə İstifadə Olunur?
Damla suvarma sistemi, bir depo və hidroforun yerləşdiyi mərkəzi bir suvarma sistemi kimi təyin olunur. Bu sistemdə, su və ya maye gübrə müəyyən bir təzyiqlə xüsusi damla borularına ötürülür. Damla suvarma sistemlərində, xüsusi olaraq dizayn edilmiş damla boruları istifadə edilir və doğru təzyiq tənzimlənməsi vacibdir. Peyzaj memarlığı mütəxəssisliyi tələb edən damla suvarma sistemlərinin dizaynı diqqətlə aparılmalıdır. Boru keyfiyyəti, xətt sxeminin yaradılması və əsas vasitələrin təmini kimi layihənin təməl prinsipləri doğru bir şəkildə müəyyən edilməlidir. Təsadüfi planlamalar, damla suvarma metodundan effektiv bir məhsuldarlıq əldə etməyi çətinləşdirə bilər. Damla suvarma sistemləri avtomatik və ya mexaniki olaraq işlədilə bilər.
Tarlanız Üçün Ən Yaxşı Suvarma Həlli: Peşəkar Damla Suvarma Sistemləri Bizdən!
Damla Suvarma Sistemlərinin Quraşdırılması
Damla suvarma sistemlərinin quraşdırılması, torpaqdakı rütubət çatışmazlığını müəyyən edərək bitki kök bölgəsinə müntəzəm aralıqlarla az miqdarda su vermə prinsipinə dayanır. Bu metod, tarla bitkiləri və meyvə bağları kimi müxtəlif istehsal sahələrində istifadə edilir. Damla suvarma sistemləri torpaqüstü və torpaqaltı olmaqla iki əsas sinfə ayrıla bilər. Damla suvarma sistemlərindən ən yaxşı şəkildə faydalana bilmək üçün müəyyən meyarlara diqqət yetirmək və tətbiqləri bu meyarlara görə aparmaq vacibdir.
Ən yüksək məhsuldarlığa ən aşağı xərclə çatın!
Damla suvarma sistemləri, şəraitdən asılı olaraq məhsul miqdarında orta hesabla %70 civarında artım təmin edərək kənd təsərrüfatı məhsuldarlığını artıra bilər. Kənd təsərrüfatı suvarmasında məhsulun ən az %20 daha tez yetişməsini mümkün edir. Bununla yanaşı şumlama xərclərini aşağı salma, kənd təsərrüfatı dərmanlama ehtiyacını azaltma, istifadə ediləcək gübrə miqdarını minimum səviyyəyə endirmə kimi üstünlükləri də əhatə edir. Damla suvarma metodu, uzunmüddətli fayda təmin etmə mövzusunda önə çıxır. Torpağın xüsusiyyətlərini qoruyaraq eroziyanı minimum səviyyəyə endirir. Sərbəst buraxma səthi suvarma metodlarında isə eroziya qaçılmaz bir nəticədir. Damla suvarma sistemləri, torpaq itkisini ən aza endirərək uzun müddətdə davamlı məhsuldarlıq əldə etməyi mümkün edir.
Yorumlar