Dəyişən İqlimə Uyğunlaşma Çərçivəsində Su Səmərəliliyi Strategiyası Sənədi T.R. Kənd Təsərrüfatı və Meşə Təsərrüfatı Nazirliyi (2023 – 2033) və Fəaliyyət Planı
Dəyişən İqlimə Uyğunlaşma Çərçivəsində Su Səmərəliliyi Strategiyası Sənədi T.R. Kənd Təsərrüfatı və Meşə Təsərrüfatı Nazirliyi (2023 – 2033) və Fəaliyyət Planı
Su bütün canlılar üçün həyati bir ehtiyac və imtina edilməz bir qaynaqdır. Dünyanın ümumi su varlığının yüzdə 1,2-sindən belə daha az olan əlçatan şirin su qaynaqları başda çirklənmə, quraqlıq, iqlim dəyişikliyi, əhali artımı, su itkiləri, davamlı olmayan həddindən artıq istifadələr kimi bir çox təhdidlə üz-üzədir.
Digər tərəfdən Türkiyə, iqlim dəyişikliyinə bağlı risklər baxımından yüksək riskli bir bölgədə yer almaqdadır. Sözügedən risklər su qaynaqlarının istifadə edilə bilməsini təsir etməkdə və su keyfiyyətində də mənfiliklərə yol açmaqdadır. İçində olduğumuz əsr üçün edilən iqlim təsiri qiymətləndirmələri nəticəsində artan temperaturlarla və dəyişən yağıntı nümunəsi nəticəsində Türkiyədə su potensialının istinad dövrünə görə azalacağı proqnozlaşdırılır.
Əhatə dairəsi
Bu çalışma çərçivəsində, Türkiyədə su səmərəliliyi mövzusunda mövcud vəziyyət, milli və beynəlxalq qanunvericilik; qüvvədə olan plan, proqram və sənədlər; tətbiqlərin həyata keçirilməsində birbaşa məsuliyyət daşıyacaq və əməkdaşlıq ediləcək qurum və təşkilatlar ilə su səmərəliliyinə dair gələcəyə yönəlmiş hədəflər, strategiyalar və fəaliyyətlər müəyyən edilmişdir.
Strategiya Sənədi və Fəaliyyət Planı aşağıda verilən ana oxlar üzərindən hazırlanmışdır:
Şəhər Su İstifadə Səmərəliliyi
Kənd Təsərrüfatı Su İstifadə Səmərəliliyi
Sənaye Su İstifadə Səmərəliliyi
Bütün Sektorlara Təsir Edən Su İstifadə Səmərəliliyi
Şəhər Su Səmərəliliyinə dair Məqsəd, Hədəf və Strategiyalar
MƏQSƏD: Şəhər Su Səmərəliliyinin Artırılması
Hədəf 1: Yerli idarələrdə su səmərəliliyinin artırılması ilə bütün bələdiyyələrdə su itkisi nisbətinin 2033-cü ilə qədər %25; 2040-cı ilə qədər %10 səviyyəsinə endirilməsi
Strategiyalar:
Bələdiyyələr ilə su və kanalizasiya idarələrinin effektivliyini artıracaq hüquqi, inzibati və texniki işlərin tamamlanması.
İçməli su sistemlərində fiziki və inzibati itkilər ilə kanalizasiya sistemlərindəki itkilərin müəyyən edilməsi və qarşısının alınması üçün zəruri texnoloji infrastrukturun yaradılması və avtomatlaşdırma/məsafədən zondlama sistemlərinin istifadəsinin yayğınlaşdırılması.
İçməli-məişət suyu təmini və paylanması sistemlərində itkilərin azaldılmasına yönəlmiş izolyasiya edilmiş alt bölgə yaradılması, təzyiq idarəetməsi, hidravlik modelləşdirmə və s. tətbiqlərin yayğınlaşdırılması.
Hədəf 2: Turizm sektorunda su istifadə səmərəliliyinin artırılması ilə %40-a çatan nisbətlərdə su qazanılmasının təmin edilməsi
Strategiyalar:
Turizm sektorunda su səmərəliliyini artıracaq və yayğınlaşdıracaq sosial və iqtisadi dəstəklər və təşviqlərin (cəmiyyəti təşviq edən tətbiqlər, istehsalçı və sənayeni dəstəkləyəcək qrantlar, təşviqlər, AR-GE dəstəkləri və s.) inkişaf etdirilməsi.
Turizm obyektlərində istifadə edilən cihaz, avadanlıq və aparatlar üçün su istifadə səviyyəsini göstərən etiketləmə işinin aparılması və TSE sertifikatlı və su qənaətli məhsulların istifadəsinin yayğınlaşdırılması.
Kənd Təsərrüfatı Su Səmərəliliyinə dair Məqsəd, Hədəf və Strategiyalar
MƏQSƏD: Kənd Təsərrüfatı Su İstifadəsində Səmərəliliyin Artırılması
Hədəf 1: Kənd təsərrüfatı su istifadə səmərəliliyini artıran tətbiqlərin yayğınlaşdırılması ilə suvarma səmərəliliyinin 2030-cu ilə qədər %60, 2050-ci ilə qədər %65 səviyyəsinə yüksəldilməsi Strategiyalar:
Kənd təsərrüfatı suvarma təşkilatlarının effektivliyini artıracaq hüquqi, inzibati və texniki işlərin tamamlanması.
Suvarma idarəetməsi mövzusunda iştirakçılığın artırılması üçün su istifadəçiləri təşkilatlarının (suvarma kooperativləri, suvarma birlikləri və s.) institusional potensialının gücləndirilməsi.
Suvarma sistemlərində müntəzəm ölçmə və monitorinq aparılması, avtomatlaşdırmanın və yüksək texnologiya istifadəsinin yayğınlaşdırılması.
Parsel bazasında suvarma ölçmələrinin aparılması və bitki su ehtiyaclarının real vaxt rejimində müəyyən edilməsi.
Müasir suvarma sistemlərində zəruri enerji ehtiyacının qarşılanmasında günəş, külək, geotermal və s. bərpa olunan enerji mənbələrinin yayğınlaşdırılması
Sənaye Su İstifadəsində Səmərəliliyin Artırılması
Hədəf 1: Sənayedə təmiz istehsal texnikalarının və su səmərəliliyi tədbirlərinin tətbiqi ilə %50-yə çatan nisbətlərdə su qazanılması təmin edilməsi
Sənayedə su səmərəliliyi tətbiqləri çərçivəsində maarifləndirmənin artırılması, yaxşı təcrübələrin yayğınlaşdırılması və dövlət qurumları, universitetlər, sənaye sektoru ilə əlaqəli QHT-lər və özəl sektor əməkdaşlığının təmin edilməsi.
Ölçmə və monitorinq sistemlərinin inkişaf etdirilməsi və aktual inventarların yaradılması.
Hövzə su idarəetməsinin institusional strukturu ilə mütəşəkkil sənaye zonaları rəhbərlikləri, sənaye palataları, sənaye vətəndaş cəmiyyəti təşkilatları arasında suyun səmərəli istifadəsi nəzarətinə yönəlmiş institusional əlaqə və əməkdaşlıq strukturunun inkişaf etdirilməsi.
Dəyişən İqlimə Uyğunlaşma Çərçivəsində Su Səmərəliliyi Strategiya Sənədi və Fəaliyyət Planı sənədinin tamamına aşağıdakı link vasitəsilə daxil ola bilərsiniz.
Yorumlar