Dünya Aşım Günü

Bu həftə etibarilə, təbiətin illik büdcəsini tükətmiş vəziyyətdəyik. 2 Avqust 2023, Dünya Həddindən Artıq İstehlak Günü oldu. Bu, bəşəriyyətin bu il üçün Dünyanın yeniləyə biləcəyi ekoloji resursları aşdığı təxmini tarixdir. 2023-ün yalnız 30-cu həftəsində, qidadan xammala, qalıq yanacaqların emissiyalarından karbon dioksidi udma qabiliyyətinə qədər, Dünyanın bir il ərzində yenidən istehsal edə biləcəyi səviyyəyə bərabər ekoloji resursları və xidmətləri tələb etdik. İlin geri qalanında, ekoloji həddindən artıq istehlak vəziyyətindən xərcləyəcəyik.

Dünya Həddindən Artıq İstehlak Günü, hər il keçirilən bir tədbir olub, bəşəriyyətin böyüyən ekoloji borcunun risklərinə diqqət çəkməyi hədəfləyir. Daha şüurlu seçimlər etmək, bu meyilləri tərsinə çevirmə və davamlı bir gələcəyə doğru irəliləyə bilmə ehtimalımızı artırır; əlimizdə nə qədər təbiət olduğunu, nə qədərini istifadə etdiyimizi və nə qədərinə ehtiyac duyduğumuzu ölçmək, bu seçimləri etməyimizdə bizə kömək edir.

Birləşmiş Millətlər Təşkilatının IPCC hədəfinə çata bilmək üçün, 2010-cu ilə nisbətən 2030-cu ildə dünya miqyasında karbon emissiyalarını %43 azaltmalıyıq. Bu da, qarşıdakı yeddi il ərzində hər il Dünya Həddindən Artıq İstehlak Gününü 19 gün irəli çəkməyi tələb edir. Sadə dəyişikliklər, Dünya Həddindən Artıq İstehlak Gününün tarixinə əhəmiyyətli dərəcədə #TarixiDəyişdir şəklində təsir edə bilər: Aşağı karbonlu elektrik mənbələrinin qlobal payını %39-dan %75-ə yüksəltmək, tarixi 26 gün irəli çəkir; qida israfını yarıya endirmək 13 gün qazanc təmin edir.

Kənd təsərrüfatı fəaliyyətləri, xüsusilə suvarma və enerji istifadəsi, Dünya Aşım Günü ilə birbaşa əlaqəlidir. Kənd təsərrüfatı, su, torpaq və enerji gibi təbii resursları intensiv şəkildə istifadə edir. Bu proseslərin effektiv və davamlı idarə olunması, Dünyanın illik biopotensialını aşmağımızın qarşısını almaq üçün vacibdir. Suvarma, kənd təsərrüfatı istehsalında mühüm rol oynayır, lakin eyni zamanda böyük miqdarda su istehlak edir. Su resurslarının həddindən artıq istifadəsi su stresini artıra və biopotensialı azalda bilər, bu da Dünya Həddindən Artıq İstehlak Gününün daha erkən bir tarixə gəlməsinə səbəb ola bilər. Eynilə, kənd təsərrüfatı enerji prosesləri də əhəmiyyətli dərəcədə təbii resurs istehlak edir. Bu proseslər, adətən qalıq yanacaqların istifadəsini əhatə edir və bu da karbon ayaq izini və istixana qazı emissiyalarını artırır. Bu da, Dünyanın karbon emissiyalarını udma qabiliyyətini aşa bilər və Dünya Həddindən Artıq İstehlak Gününün daha erkən bir tarixə gəlməsinə yol aça bilər. Nəticə etibarilə, kənd təsərrüfatı fəaliyyətlərinin daha davamlı hala gətirilməsi, xüsusilə suvarma və enerji istifadəsi baxımından, Dünya Aşım Gününün tarixinə müsbət təsir göstərə bilər. Bu, su və enerji səmərəliliyini artırmaq, təbii resursları daha effektiv şəkildə idarə etmək və daha aşağı karbon emissiyalarına malik enerji mənbələrinə keçid etmək kimi fəaliyyətləri əhatə edir.