Blog | S.S.S | Bizi Takip Edin |

Nadas Nedir?

nadas-nedir

Nadas Nedir

Nadas nedir, toprağı işleyip belirli bir süre boş bırakma işlemine nadas denir. Nadas, yıllık yağışın sürekli ürün yetiştirmek için yeterli olmadığı, özellikle yıllık ortalama yağışın 450 mm‘nin altında olduğu kurak ve yarı kurak bölgelerde kullanılan bir tarım yöntemidir. Ancak nemli bölgelerde de toprak değişik nedenlerle nadasa bırakılabilir. Nadas işleminin temel amaçları arasında 

  • Toprakta nem biriktirmek, 
  • Nitrat dönüşümünü teşvik etmek,
  • Yabancı otlarla mücadele etmektir.

Nem biriktirmek için etkili olan yerler genellikle yıllık yağışın çoğunlukla kış aylarında düştüğü, toprak derinliğinin 90 cm‘nin üzerinde olduğu ve kaba kumlu olmayan yerlerdir. Sığ ve kaba kumlu topraklarda biriken nem, buharlaşma veya derinlere süzülerek kaybolur, bu nedenle toprakta bir sonraki yıl için nem birikmez. Nemli bölgelerde nadasa bırakmanın ana amacı ise nem biriktirmek değil, farklı hedeflere yöneliktir.

Nadas alanlarında yaygın bir uygulama, tarlanın bir yıl boş bırakılmasının ardından bir sonraki yıl kışlık buğday ekilmesidir. Ortalama yıllık yağışın 450-500 mm‘nin altında olduğu yerlerde nadas sonrası ekilen buğdayın verimi, sürekli ekilen buğdayın iki katı veya daha fazlasıdır. İkileme ve üçleme işlemlerine rağmen nadas, sürekli ekimden daha ekonomik bir seçenektir.

Nadasın Sağladığı Faydalar

  • Yağış sularının depolanmasını destekler.
  • Azot birikimine katkı sağlar.
  • Nadas, toprak kolloidleri tarafından bağlanmış besin maddelerini, özellikle fosforu serbest bırakarak arttırır.
  • Bu sistemde toprak belirli periyotlarda işlendiği için yabancı otlarla etkili bir mücadele gerçekleşir.
  • Nadas, tohum yatağını hazırlamış olur.
  • Toprak havalanmasını destekler.
  • Topraktaki su miktarı ve havalanma arttığı için mikrobiyal aktivite artar.
  • Topraktaki bitki artıklarının ayrışma sürecini hızlandırır.
nadasin-sagladigi-faydalar

Nadas Türleri

Tarlanın boş bırakılma süresi, yapılan işleme şekli ve zamanına bağlı olarak çeşitli nadas tipleri bulunmaktadır. Kuru tarım alanlarında uygulanan bazı nadas tipleri şunlardır:

  • Anızlı Nadas: Erozyonu engellemek ve daha fazla su biriktirmek amacıyla tarlada daha fazla anız ve saman bırakılarak gerçekleştirilen bir nadas şeklidir. İlk işleme ilkbaharda ve sonbaharda yapılabilir. Anızlı nadasta toprak işleme alttan gerçekleştirilir. Toprak üstündeki anız kalıntıları olduğu gibi bırakılır ve ilk işleme, kıştan sonra tarlaya girildiğinde (Orta Anadolu’da Mart sonu Nisan başı gibi) yapılır. Sonrasında tarla otlandıkça ikinci ve üçüncü işleme aynı aletle yapılır. Anızlı nadasta ilk toprak işleme işlemi, kırlangıç kuyruğu veya benzeri aletlerle toprak altında yapılmalıdır. Kırlangıç kuyruğu pulluğun toprağı işleme derinliği 5-8 cm, en çok 10 cm olmalıdır. Bu pullukla toprağı alttan işlerken, aynı anda yabancı otların kök boğazları kesilir. Diğer yandan üst toprak 3-5 cm kadar yükseltilir. Yükselen üst toprak, pulluğun kuyrukları geçtikten sonra tekrar yerine düşer ve bu şekilde toprak havalanmış olur. Toprağı devirmeksizin alttan işleyen aletler, toprak üstündeki anız örtüsünü korur ve su ile rüzgar erozyonuna karşı koruyucu bir tabaka sağlar. Günümüzde anızlı nadas uygulaması, dünya genelinde büyük ilgi görmektedir. Anız hakkında detaylı bilgi öğrenmek için aşağıdaki yazımıza göz atmayı unutmayın!
nadas-turleri
  • Kara Nadas: Ülkemizde yaygın olarak uygulanan bir nadas tipidir. Tarla hasattan sonraki yıl sonbaharına kadar yaklaşık 15 ay boş bırakılır, ilk sürüm erken ilkbaharda yapılır.
  • Tam Nadas: Kara nadasa benzer, ancak ilk toprak işlemesi sonbaharda yapılır. Ülkemizde yaygın değildir.
  • Bostan Nadası: Tam veya kara nadas uygulanan tarlaya kavun veya karpuz ekilerek topraktan faydalanılır ve gelecek ürün için ot mücadelesi yapılır. Tarla hasattan sonraki yıl bostan ekimine kadar boş bırakılır.
  • Güz Nadası: Anız bozma ile başlar ve kışlık ekim zamanına kadar devam eder. Boş kalma süresi birkaç aydır.
  • Yarım Nadas: Tarla hasattan sonraki ilkbahardaki ekime kadar tarlanın boş bırakılarak yapılır. İlk toprak işleme sonbaharda gerçekleştirilir.
Nadas Nedir?

Bir yanıt yazın

E-posta adresiniz yayınlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

Başa dön